Giá trị outer loading trong phần mềm SmartPLS phản ánh mức độ tương quan giữa một biến quan sát (chỉ báo đo lường) và một biến tiềm ẩn (nhân tố hay cấu trúc) trong mô hình PLS-SEM. Chỉ số này thể hiện cường độ cũng như chiều hướng của mối quan hệ giữa các biến quan sát và biến tiềm ẩn mà chúng đại diện.
1. Khái niệm hệ số outer loading
Hệ số outer loading được sử dụng để đánh giá mức độ phù hợp và chất lượng của các biến quan sát trong thang đo phản xạ (reflective measurement model). Trường hợp một biến quan sát có giá trị outer loading thấp cho thấy biến đó chưa phản ánh tốt biến tiềm ẩn tương ứng, đồng thời đóng góp hạn chế vào cấu trúc đo lường và có thể được xem xét loại bỏ khỏi mô hình nghiên cứu.
Trong SmartPLS, giá trị outer loading dao động trong khoảng từ 0 đến 1, trong đó giá trị bằng 1 biểu thị mối quan hệ hoàn toàn giữa biến quan sát và biến tiềm ẩn, còn giá trị tiến gần về 0 cho thấy mối liên hệ yếu hoặc không đáng kể giữa hai biến này.
2. Ngưỡng đánh giá outer loading
Theo Hair và cộng sự trong tác phẩm A Primer on Partial Least Squares Structural Equation Modeling (2013), giá trị outer loading từ 0.7 trở lên được xem là đạt yêu cầu và phản ánh mức độ đóng góp tốt của biến quan sát vào khái niệm tiềm ẩn. Nhóm tác giả cũng đề xuất rằng các biến quan sát có outer loading nhỏ hơn 0.4 nên được loại bỏ khỏi mô hình đo lường. Đối với các trường hợp outer loading nằm trong khoảng từ 0.4 đến dưới 0.7, việc quyết định giữ hay loại biến quan sát phụ thuộc vào đánh giá của nhà nghiên cứu, đồng thời cần xem xét kết hợp với các chỉ số khác như độ tin cậy tổng hợp (composite reliability – CR) và giá trị hội tụ (convergent validity), điển hình là hệ số phương sai trích trung bình (AVE) của nhân tố tương ứng.
– Trong trường hợp giá trị CR hoặc AVE chưa đạt ngưỡng khuyến nghị và việc loại bỏ biến quan sát có outer loading nhỏ hơn 0.7 giúp cải thiện các chỉ số này đạt mức chấp nhận được, biến quan sát đó nên được loại khỏi mô hình.
– Ngược lại, nếu CR và AVE đã đáp ứng các ngưỡng đề xuất, đồng thời biến quan sát có outer loading trong khoảng từ 0.4 đến dưới 0.7 và được đánh giá là có ý nghĩa quan trọng về mặt lý thuyết hoặc thực tiễn nghiên cứu, nhà nghiên cứu có thể cân nhắc giữ lại biến này.
Trong phần mềm SmartPLS 3, giá trị outer loading của các biến quan sát được trình bày trong bảng Outer Loadings thuộc mục Final Results. Quy trình thực hiện và cách đọc chỉ số outer loading được trình bày chi tiết trong bài viết hướng dẫn đánh giá mô hình đo lường dạng kết quả trên SmartPLS.
Trong ví dụ minh họa, các biến quan sát CV1, DK4 và TL4 có hệ số outer loading nhỏ hơn 0.7, do đó cần được xem xét khả năng loại bỏ khỏi mô hình.
Kết quả đánh giá cho thấy ba biến quan sát này không có đóng góp đáng kể về mặt thực tiễn đối với chủ đề nghiên cứu. Vì vậy, tác giả quyết định loại bỏ toàn bộ ba biến này và tiến hành phân tích lại mô hình để đảm bảo độ phù hợp và độ tin cậy của mô hình đo lường.